Shekarun 60 Baya: Dalilin da Ya Sa Sir Ahmadu Bello Ya Zabi Gina Arewa Akan Mulkin Ƙasa


Sir Ahmadu Bello Sardaunan Sokoto na daga cikin fitattun jagororin siyasar Najeriya da tarihinta ba zai taɓa mantawa da su ba. A matsayinsa na Firayi mimista.

Ministan Yankin Arewa, Sardauna ya kafa tubalin ci gaban da har yanzu Arewa da Najeriya ke cin moriyarsa. Wannan labari na waiwaye ne kan rayuwarsa, siyasar sa, gudummawarsa da gadon da ya bari.

An haifi Sir Ahmadu Bello a ranar 26 ga Yuni, 1910 a Rabah, Jihar Sokoto. Ya fito ne daga zuriyar Shehu Usman Ɗan Fodio, wanda ya kafa Daular Musulunci ta Sokoto. Wannan asali ya ba shi mutunci da tasiri tun yana ƙarami, tare da ɗora masa nauyin jagoranci.

Sardauna ya fara karatun addini kafin ya samu ilimin boko a Sokoto Provincial School da Katsina Teachers College. Wannan haɗuwar ilimi ta ba shi hangen nesa na musamman—na girmama al’ada tare da rungumar ci gaban zamani.

Sir Ahmadu Bello ya shiga siyasa a shekarun 1940, inda ya zama ɗaya daga cikin jagororin da suka kafa jam’iyyar Northern People’s Congress (NPC). Jam’iyyar ta zama ginshiƙin siyasar Arewa kafin da bayan samun ‘yancin kai.

A shekarar 1954, aka naɗa shi Firayim Ministan Yankin Arewa, mukamin da ya riƙe har zuwa rasuwarsa.

Duk da tasirinsa a ƙasa baki ɗaya, Sir Ahmadu Bello ya ƙi karɓar mukamin Firayim Ministan Najeriya, ya bar shi ga Abubakar Tafawa Balewa. Ya fi son ya mayar da hankali kan gina Arewa, yana mai cewa ci gaban Arewa shi ne tushen haɗin kan Najeriya.

A zamaninsa, Arewa ta samu gagarumin ci gaba a fannoni da dama:
Kafuwar Jami’ar Ahmadu Bello (ABU), Zariya
Samar da Bank of the North
Ƙarfafa Northern Nigeria Development Corporation (NNDC)
Bunƙasa ilimi, noma da masana’antu
Wadannan matakai sun sauya fasalin tattalin arzikin Arewa.

Sir Ahmadu Bello Musulmi ne mai tsananin kishin addini, amma ya yi fice wajen ƙarfafa zaman lafiya tsakanin addinai da kabilu. Ya yi imani da Najeriya ɗaya, mai ƙarfi duk da bambance-bambance.

A ranar 15 ga Janairu, 1966, aka kashe Sir Ahmadu Bello yayin juyin mulkin soja na farko a Najeriya. Rasuwarsa ta jefa Arewa da ƙasa gaba ɗaya cikin alhini, kuma ana kallonta a matsayin ɗaya daga cikin mafi girman asarar jagoranci a tarihin Najeriya.

Har yau, ana tuna Sir Ahmadu Bello a matsayin:
Ginshikin siyasar Arewa
Jagora mai gaskiya da rikon amana
Ɗaya daga cikin ubannin Najeriya
Sunansa ya rayu ta jami’o’i, tituna, cibiyoyi da kuma zukatan jama’a.

Dalilin da Ya Sa Tarihin Sardauna Har Yanzu Yake Da Muhimmanci shi ne: A zamanin da Najeriya ke fuskantar ƙalubale na shugabanci, tarihin Sir Ahmadu Bello na zama madubi da darasi—na shugabanci mai tsoron Allah, sadaukarwa da hangen nesa.

Comments

Popular posts from this blog

BREAKING: FG Approves 40% Pay Rise —Non-Academic Staff Left Out

Nigeria’s Ivory Towers in Ruins: An Investigative Look at the Dilapidated State of Nigerian Universities

BREAKING: US Finally Withdraws from WHO